"Tiến thêm một bước nữa, chúa Nguyễn Phúc Chu ra lệnh cho Nguyễn Hữu Cảnh vào kinh lược xứ Đồng Nai. Đại Nam thực lục chép lại: “Năm 1698. Thống suất Nguyễn Hữu Kính (tức Nguyễn Hữu Cảnh) kinh lược đất Chân Lạp, chia đất Đông Phố, lấy xứ Đồng Nai làm huyện Phước Long (nay thăng làm phủ), dựng dinh Trấn Biên (tức Biên Hòa ngày nay), lấy xứ Sài Gòn làm huyện Tân Bình (nay thăng làm phủ), dựng dinh Phiên Trấn (tức Gia Định ngày nay), mỗi dinh đều đặt các chức lưu thủ, cai bạ, ký lục và các cơ đội thuyền thủy bộ tinh binh và thuộc binh. Mở rộng đất được nghìn dặm, được hơn 4 vạn hộ, bèn chiêu mộ những dân xiêu dạt từ Bố Chính trở về Nam cho đến ở cho đông..."
Dũng Phan - kỹ sư xây dựng sinh năm 1988, tại Tuyên Hóa, Quảng Bình cũ (nay là Đồng Lê, Quảng Trị), em con cậu ruột của tôi. Cậu dạy Toán, mự dạy Văn, có thể vì vậy mà em nó viết sử logic một cách lãng mạn.
12 “khúc tráng ca” về các giai đoạn dựng nước, giữ nước của dân tộc từ thế kỷ IX với họ Khúc – những người đầu tiên đặt nền móng cho nền tự chủ, đến thời Nguyễn với vua Gia Long và Minh Mạng – khi lãnh thổ Việt Nam hoàn chỉnh hình hài chữ S. Từ chiến thắng Bạch Đằng của Ngô Quyền, cuộc hành quân thần tốc của Quang Trung, đến chân dung ít được nhắc tới như Khúc Hạo hay Đào Duy Từ. Tất cả hiện lên đầy chiều sâu và gợi mở trong cuốn “Sử Việt – 12 khúc tráng ca”.
Là một tác phẩm lịch sử độc đáo, ngay khi ra mắt lần đầu năm 2017, cuốn sách đã gây tiếng vang trong cộng đồng yêu sử, đặc biệt là giới trẻ, với 5.000 bản được đặt mua trước ngày phát hành – một con số hiếm gặp với dòng sách lịch sử. Được đánh giá cao bởi các học giả như GS Phan Huy Lê và được đông đảo độc giả đón nhận như một làn gió mới trong dòng sách lịch sử đại chúng.
Không khô cứng như sách giáo khoa, cũng chẳng hư cấu như tiểu thuyết dã sử, “Sử Việt – 12 khúc tráng ca” mang đến một lối tiếp cận mới mẻ và cuốn hút. Từng trang sách như một bản giao hưởng lịch sử: lúc bi tráng, lúc sục sôi khí thế, lúc trầm lắng suy tư. Tác giả kể chuyện sử bằng ngôn ngữ của thời đại, khiến lịch sử không còn là những mốc năm đơn điệu mà trở thành hành trình của những con người sống động, với lý tưởng, bi kịch và hào quang riêng.
Điểm mạnh nổi bật của sách là văn phong gần gũi, hiện đại, dễ tiếp cận với độc giả trẻ – những người thường e ngại khi đến với lịch sử. Dũng Phan không chỉ kể mà còn chất vấn: Liệu vua Lê Long Đĩnh có thực sự tàn bạo như sử sách ghi? Liệu hình ảnh đó có bị nhà Lý bôi nhọ nhằm củng cố chính danh? Hay như kỹ thuật đóng cọc trên sông Bạch Đằng, vai trò của những địa danh như thành Bình Lỗ, đầm Thị Nại – tất cả được tái hiện sinh động, đánh thức những phần lịch sử từng bị lãng quên.
Không chỉ là cuốn sách ghi lại lịch sử, đây còn là lời hiệu triệu đánh thức niềm tự hào dân tộc. Như chính tác giả từng viết: “Một dân tộc chỉ có thể bước đến tương lai trên đôi chân vững vàng của lịch sử.” Với độ dài 272 trang, do Nhà xuất bản Hội nhà văn phát hành, “Sử Việt – 12 khúc tráng ca” là món quà ý nghĩa cho bất kỳ ai muốn hiểu rõ hơn về cội nguồn dân tộc – để tự hào, gìn giữ và không lặp lại những sai lầm trong quá khứ.
Hãy cầm lên cuốn sách, để những khúc tráng ca của tiền nhân dẫn lối bạn băng qua ngàn năm lịch sử – nơi niềm tự hào về nòi giống Lạc Hồng được thắp sáng từng trang.
Một lần nữa, chúc mừng em Dũng Phan !!!